DẤU CHÂN
HOANG DÃ
Khởi động một dự án bảo tồn các loài động vật hoang dã quý hiếm
“Nếu một ngày những loài như sao la, tê tê hay voọc chà vá
chỉ còn xuất hiện trong sách — chúng ta sẽ mất đi điều gì?”
CHUẨN BỊ
CHO BÀI NÓI
- Đề tàiMột sự việc có tính thời sự: con người trong mối quan hệ với tự nhiên.
- Người ngheCác bạn học sinh, thầy cô và những người quan tâm đến thiên nhiên, động vật hoang dã.
- Mục đích nóiThuyết phục người nghe hiểu sự cần thiết của việc bảo tồn và hưởng ứng dự án.
- Vấn đề cần làm rõThực trạng → nguyên nhân → vì sao bảo tồn → dự án làm gì → học sinh làm gì.
Từ khóa: đa dạng sinh học · môi trường sống · săn bắt trái phép · bảo tồn · trách nhiệm cộng đồng
THIÊN NHIÊN
ĐANG THAY ĐỔI
Rừng vẫn còn đó. Nhưng những dấu chân đang thưa dần.
- Mất môi trường sốngRừng bị chia cắt và thu hẹp bởi khai thác, mở rộng đất canh tác.
- Săn bắt & buôn bán trái phépNhững chiếc bẫy thép giấu trong lá — không chừa một loài nào.
- Ô nhiễmRác và hóa chất theo dòng suối thấm vào đất, vào chuỗi thức ăn.
- Biến đổi khí hậuHạn hán, cháy rừng, mùa màng đảo lộn làm sinh cảnh kiệt quệ.
Số liệu trong bài chỉ lấy từ cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức bảo tồn, báo cáo khoa học — luôn ghi rõ nguồn.
BỐN GƯƠNG MẶT
CỦA RỪNG VIỆT NAM
SAO LA
Pseudoryx nghetinhensis
“Kỳ lân châu Á” — một trong những loài thú quý hiếm nhất thế giới, chỉ sống ở dãy Trường Sơn.
Rất ít người từng gặp sao la trong tự nhiên. Mỗi bức ảnh chụp được nó là một sự kiện khoa học.
TÊ TÊ
Manis spp.
Loài thú có vảy duy nhất trên Trái Đất — và cũng là loài bị săn bắt, buôn bán trái phép nhiều nhất thế giới.
Tê tê ăn mối và kiến, giúp giữ cân bằng côn trùng trong rừng.
VOỌC CHÀ VÁ
CHÂN NÂU
Pygathrix nemaeus
Bộ lông năm màu rực rỡ sống trên những tán rừng cao — nơi chỉ còn lại từng mảng nhỏ.
Voọc cần rừng liền mạch để di chuyển; rừng đứt gãy là đàn voọc bị cô lập.
VOI CHÂU Á
Elephas maximus
Loài khổng lồ hiền hậu cần không gian sống rộng và nguồn nước ổn định quanh năm.
Đường voi đi mở lối cho muôn loài khác — voi là người làm vườn của rừng.
BẢO VỆ ĐỘNG VẬT CŨNG LÀ
BẢO VỆ CHÍNH CHÚNG TA
Giữ cân bằng hệ sinh thái · Bảo vệ đa dạng sinh học · Bảo vệ môi trường sống · Trách nhiệm của con người với thiên nhiên.
CON NGƯỜI KHÔNG TỒN TẠI
TÁCH BIỆT KHỎI THIÊN NHIÊN
THIÊN NHIÊN CHO TA —
TA TRẢ LẠI GÌ?
- Không khí sạch, nước ngọt, lương thực, thuốc men
- Rừng giữ đất, chắn lũ, điều hòa khí hậu
- Một thế giới sống động để học hỏi và yêu thương
- Sự tôn trọng với mọi sự sống
- Những cánh rừng được giữ và trồng thêm
- Những lựa chọn tiêu dùng có trách nhiệm
CHÚNG TA
CÓ THỂ LÀM GÌ?
Bảo tồn không chờ ai đó khác. Nó bắt đầu từ những lựa chọn rất nhỏ, hôm nay.
Ba điều KHÔNG
- Không mua bán sản phẩm từ động vật hoang dã
- Không cổ súy, tiếp tay cho săn bắt
- Không xả rác ra môi trường tự nhiên
Ba điều NÊN
- Trồng và bảo vệ cây xanh
- Tiết kiệm tài nguyên, giảm rác thải
- Chia sẻ thông tin đúng, có nguồn
DẤU CHÂN
HOANG DÃ
Một dự án của học sinh — vì những loài không thể tự lên tiếng.
DỰ ÁN SẼ LÀM GÌ?
Poster, infographic, bài đăng ngắn — mỗi tuần kể chuyện một loài cần được bảo vệ.
Dọn rác, trồng và chăm sóc cây xanh trong khuôn viên trường và khu vực lân cận.
Sân chơi sáng tạo để mỗi lớp kể câu chuyện bảo tồn theo cách riêng của mình.
Bảng tin trưng bày ảnh loài quý hiếm, thông tin có nguồn và bản cam kết của học sinh.
7 NGÀY VÌ ĐỘNG VẬT HOANG DÃ
MỘT HỌC SINH
CÓ THỂ GÓP PHẦN THẾ NÀO?
Hãy thử cam kết ngay tại đây — chạm vào từng hành động bạn sẵn lòng làm.
THIÊN NHIÊN CÓ THỂ
HỒI SINH
Kéo vạch giữa để thấy: cùng một thung lũng, hai tương lai khác nhau — tùy vào lựa chọn của chúng ta.
HÃY ĐỂ NHỮNG DẤU CHÂN NÀY
TIẾP TỤC TỒN TẠI
TRONG TỰ NHIÊN.
“Đừng để dấu chân của những loài hoang dã
chỉ còn lại trong ký ức và sách vở.”
CÙNG TRAO ĐỔI
Theo bạn, nguyên nhân nào ảnh hưởng lớn nhất đến động vật hoang dã? Vì sao?
Gợi ý: mất sinh cảnh làm nhiều loài mất nhà cùng lúc; bẫy thép thì không chừa loài nào — hãy nêu ý kiến của bạn và lắng nghe các bạn khác.
Ở trường học, hoạt động bảo tồn nào có thể thực hiện ngay với chi phí thấp?
Gợi ý: góc bảo tồn bằng bảng tin tái chế, chiến dịch poster cũ, ngày nhặt rác cuối tuần — gần như không cần kinh phí.
Học sinh có thể làm gì để không vô tình tiếp tay cho khai thác, buôn bán động vật hoang dã?
Gợi ý: không mua quà lưu niệm từ ngà, vảy, nanh, móng; không chia sẻ nội dung săn bắt; báo cho người lớn khi thấy dấu hiệu buôn bán.
Bạn sẽ tham gia hoạt động nào của dự án? Làm sao để dự án duy trì lâu dài thay vì chỉ một tuần?
Gợi ý: giao lại “Góc bảo tồn” cho mỗi lớp luân phiên phụ trách; đưa ngày hành động thành hoạt động định kỳ của Đoàn – Đội.
NGƯỜI NÓI & NGƯỜI NGHE
Người nghe
- Đánh giá sự phù hợp của đề tài với yêu cầu đặt ra.
- Thể hiện sự tán thành hoặc chưa tán thành với từng khía cạnh của bài nói.
- Nhận xét về nội dung và cách trình bày của người nói.
- Đặt câu hỏi hoặc nêu đề xuất để làm rõ điểm còn chưa rõ.
Người nói
- Giải thích lí do chọn dự án, phân tích thêm để làm rõ tính hợp lí.
- Lắng nghe để nắm bắt ý kiến trao đổi của người nghe.
- Tiếp thu hoặc trao đổi lại những nhận xét, đánh giá.
- Trả lời rõ ràng, trung thực; chưa có thông tin thì ghi nhận để bổ sung.
TÔI ĐÃ LÀM ĐƯỢC GÌ?
Con người trong mối quan hệ với tự nhiên · Dự án “Dấu chân hoang dã”
🐾 Cảm ơn bạn đã đi hết hành trình này.